پیامبر لبخندها

مهربانی

لبخند

بسم الله الرحمن الرحیم

به بهانه میلاد رحمه للعالمین پیامبر زیباییها و لبخندها

امروزچهارم آذر سال یک هزار و سیصد ونود وهفت برابر با هفدهم ربیع الاول ۱۴۴۰ دست به صفحه کلید رایانه شخصی  می برم ومی نویسم:

 

اگر میخواهی به  شَمِّه ای از شخصیت خاتم الانبیاء حضرت محمد امین رسول الله آشنا شوی خوب است کمی از مردم زمانش بدانی:

مردمی با عقایدی پر از خرافه

تاریخ برای مردم شبه جزیره خرافه و افسانه های زیادی ضبط کرده است و نویسنده «کتاب بُلوغُ الاِرَبِ فی مَعْرِفَهِ اَحْوالِ الْعَرب» [۱]بیشتر آنها را در این کتاب با یک سلسله شواهد شعری و و غیره گردآوری کرده است.

ما به بیان چند تا از خرافه های مضحک می پردازیم تا هم کمی

بخندیم و هم بیندیشیم!

آتش افروزی برای آمدن باران‌

شبه جزیره عربستان، در بیشتر فصول با خشکی رو به رو است. مردم آنجا برای نزول باران، چوب‌هایی را از درختی به نام «سلع»و درخت زودسوز دیگری، به نام «عشر»گرد می‌آوردند و آن‌ها را به دم گاو بسته، گاو را تا بالای کوه می‌راندند. سپس چوب‌ها را آتش زده، به جهت وجود مواد محترقه در چوب‌های «عشر»شعله‌های آتش از آن‌ها بلند می‌شد و گاو بر اثر سوختگی شروع به دویدن و اضطراب و نعره زدن می‌کرد و آنان این عمل ناجوان‌مردانه را، نوعی تقلید و تشبیه به رعد و برق آسمانی انجام می‌دادند. شعله‌های آتش را به جای برق و نعره گاو را به جای رعد، محسوب می‌داشتند و این عمل را در بارش مؤثّر می‌دانستند.[۲]

اگر گاو ماده آب نمی‌خورد، گاو نر را می‌زدند

گاوهای نر و ماده را برای نوشیدن آب، کنار جوی آب می‌بردند، گاهی می‌شد که گاوهای نر آب می‌نوشیدند، ولی گاوهای ماده لب به آب نمی‌زدند، آنان تصور می‌کردند که علّت امتناع، همان وجود دیوها است که در میان شاخ‌های گاو نر جا گرفته‌اند و نمی‌گذارند گاوهای ماده آب بنوشند و برای راندن دیوها به سر و صورت گاوهای نر می‌زدند[۳]

صدای عرر الاغ برای دفع دیوان

برای رفع نگرانی و ترس، از وسایل زیر استفاده می‌کردند: موقعی که وارد دهی می‌شدند و از بیماری وبا یا دیو می‌ترسیدند، برای رفع ترس در برابر دروازه روستا، ده بار صدای الاغ می‌دادند[۴]

اخلاق در نظر عرب جاهلی

در نظر عرب جاهلی «اخلاق» نوع دیگری تفسیر می‌شد؛ مثلا غیرت و شجاعت و مروّت را می‌ستودند، ولی مفهوم شجاعت در نظر آنان عبارت از سفاکی و فزونی عدّه مقتولان در جنگ بود. غیرت در نظر آن‌ها طوری تفسیر می‌شد که زنده به گور کردن دختران، از مراتب عالی و نهایی غیرتمندی به حساب می‌آمد. وفا و یگانگی را در این می‌دیدند که از هم‌پیمانان یا افراد قبیله خود در هر حادثه جانب‌داری کنند خواه حق باشد یا باطل.  آنان در زندگی فقط به زن و شراب و جنگ دل‌بستگی داشتند.

یک عبارت کوتاه از قران کریم بیان همه زشتی ها و خرافاتی است که عرب جاهلی را به پرتگاه رسانده بود:

 

وَ کُنْتُمْ عَلی شَفا حُفْرَهٍ مِنَ النَّارِ فَأَنْقَذَکُمْ مِنْها [۵]

ای جمعیّت عرب! قبل از گرویدن به آیین اسلام بر لب پرتگاه آتش بودید، سپس اسلام شما را نجات داد.
سخنان امیر مؤمنان علیه السّلام در بیان اوضاع عرب قبل از اسلام، شاهد زنده‌ای است که آنان از نظر زندگی و انحطاط فکری و فساد اخلاقی در وضع اسفناکی بودند.
امیر مؤمنان در یکی از خطبه‌های خود، اوضاع عرب پیش از اسلام را چنین بیان می‌کند:
خداوند، محمد صلی اللّه علیه و آله و سلّم را بیم دهنده جهانیان و امین وحی و کتاب خود، مبعوث کرد و شما گروه عرب در بدترین آیین و بدترین جاها به سر می‌بردید. در میان سنگلاخ‌ها و مارهای کر (که از هیچ صدایی نمی‌رمیدند) اقامت داشتید. آب‌های لجن را می‌آشامیدید و غذاهای خشن (مانند آرد هسته خرما و سوسمار) می‌خوردید و خون یکدیگر را می‌ریختید و از خویشاوندان دوری می‌کردید، بت‌ها در میان شما سرپا بود، از گناهان اجتناب نمی‌کردید [۶]

 

دشواری تبلیغ حضرت محمد مصطفی ۰صلی الله علیه وآله) چند برابر بیشتر از نوح و موسی و…

زندگی پیامبر اکرم توأم با سختی‌های فراوانی بوده، تا جایی که آن حضرت فرمود: «مَا أُوذِیَ‏ نَبِیٌّ مِثْلَ مَا أُوذِیت‏؛[۷] هیچ پیامبری مثل من اذیت نشد.

حتما همین گونه است که می فرمایید یا رسول الله ،ماخوب میدانیم و میفهمیم تربیت چنین انسانهایی صبر بالایی می خواهد و ای رسول گکه صلوات خدا و ملائکه خدا بر توباد “شما مامور بودید به دستور: فَاصْبِرْ کَمَا صَبَرَ أُوْلُوا الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ»۳؛ یعنی به انبیایی که صاحب عزم و اراده قوی بودند و هیچ‌گاه سستی در اراده و رفتارشان پیدا نشد، تأسی کن

رمز جذب و جاذبه پیامبر خدا صلی الله علیه وآله

عرب بی در و پیکر، بی اخلاق، تندخو، هیجان دار و هجوم کننده که پیغمبر عظیم الشأن اسلام هم از اخلاق آنها در امان نبود یعنی هنوز حساب خاصی برای حضرت باز نمی کردند و آن گونه که باید، ادب را نسبت به او رعایت نمی کردند. پیغمبر(ص) بین این مردم زندگی می کند.تبلیغ میکند

پیامبر بزرگ خدا از میان این قوم که شمه ای از اخلاق زشت و عقاید باطل آنها گذشت اسطوره های زهد و خداترسی تربیت میکند که مجال شرح در این مختصر نیست . انسانهایی که روی ریگهای داغ بیابان غلط می خوردند تا گرمای سوزان قیامت و حرارت آتش جهنم را متذکر شوند.

یا رسول الله با چه مهارتی جاذبه پیدا نمودی که عرب خشن را نرم خو و نیک سیرت نمودی؟!رمز جاذبه رسول گرامی  خدا چیست؟

در دو بیان از خدای متعال سر جاذبه و جذب بالا و عمیق پیامبر زیبا سیره بیان شده است

نرم خو ومهربان بود

آن طوری که جامعه، با محبت و نرمش پیشرفت ، می کند، با تندی و خشونت پیشرفت نمی کند. چه این که وجود مبارک رسول خدا به این وصف، موصوف بود. و موفقیتش هم در این جهت بود. «فبما رحمه من الله لنت لهم و لو کنت فظا غلیظ القلب لا نفضوا من حولک؛ پس به برکت رحمت الهی با آنان نرم خو و مهربان شدی، و اگر تندخو و سخت دل بودی قطعا از پیرامون تو پراکنده می شد[۸]

می فرماید: اینها که اطراف تو جمعند در اثر مهربانی و رأفت و محبت توست. چون تو حبیب خدایی و پیام دوستی آوردی و درس محبت می دهی، به دور تو پروانه وار جمع شده اند.

این اخلاق، این نرمی و مدارای تو با مردم جلوهٔ رحمت خدا در وجود توست و به خاطر این رحمت نرم خو شدی؛ اگر آدم خشمگین و سخت دلی بودی، بر اثر این حالت خشم و سخت دلی، تمام مردم تو را رها می کردند و می‌رفتند.» به نظر می‌رسد معنی آیه این است که مردم تحمل خشم، سخت دلی و سنگ دلی را ندارند و در برابر آدم های خشمگین و سخت دل پس می زنند؛ لذا در طول تاریخ -از زمان حضرت آدم تا امروز- ثابت شده که خشم و سنگ دلی جواب نداده است.

وَ إِنَّکَ لَعَلى‏ خُلُقٍ عَظیمٍ یعنی چه؟

این جمله معروف که زیاد در وصف اخلاق پیامبر اکرم شنیده اید ،در سوره قلم آیه ۴ قرار دارد.

در تفسیر نمونه نیز این چنین امده است:

“درباره حسن خلق پیامبر (صلى اللّه علیه و آله و سلّم ) و عفو و گذشت و عطوفت و مهربانى و ایثار و فداکارى و تقواى آن حضرت (صلى اللّه علیه و آله و سلّم ) داستانهاى زیادى در کتب تفسیر و تواریخ آمده است ولى همینقدر باید بگوئیم :

که در حدیثى از حسین بن على (علیه السلام ) آمده است که مى گوید: از پدرم امیر مؤ منان على (علیه السلام ) درباره ویژگیهاى زندگى پیامبر (صلى اللّه علیه و آله و سلّم ) و اخلاق او سؤ ال کردم ، و پدرم مشروحا به من پاسخ فرمود، در بخشى از این حدیث آمده است :

رفتار پیامبر (صلى اللّه علیه و آله و سلّم ) با همنشینانش چنین بود که دائما خوشرو و خندان و سهل الخلق و ملایم بود،
هرگز خشن و سنگدل و پرخاشگر و بدزبان و عیبجو و مدیحه گر نبود،
هیچکس از او ماءیوس ‍ نمى شد، و هر کس به در خانه او مى آمد نومید بازنمى گشت :
سه چیز را از خود رها کرده بود: مجادله در سخن پرگوئى ، و دخالت در کارى که به او مربوط نبود،

و سه چیز را در مورد مردم رها کرده بود: کسى را مذمت نمى کرد، و سرزنش نمى فرمود، و از لغزشها و عیوب پنهانى مردم جستجو نمى کرد.

هرگز سخن نمى گفت مگر در مورد امورى که ثواب الهى را امید داشت ، در موقع سخن گفتن به قدرى نافذ الکلمه بود که همه سکوت اختیار مى کردند و تکان نمى خوردند، و به هنگامى که ساکت مى شد آنها به سخن درمى آمدند، اما نزد او هرگز نزاع و مجادله نمى کردند…
هرگاه فرد غریب و ناآگاهى با خشونت سخن مى گفت و درخواستى مى کرد تحمل مى نمود،
و به یارانش مى فرمود: هرگاه کسى را دیدید که حاجتى دارد به او عطا کنید،
و هرگز کلام کسى را قطع نمى کرد تا سخنش پایان گیرد.

نرم خویی وبرخورد نرم چاره جاهلیت امروزی

امروز که پر شده است از غارت و جنایت،از رذالت و خباثت ،از فسادهای خیابانی و علنی چاره چیست؟دفع کنیم و اویزان ؟حصر کنیم و ؟

مسلما سخت و سفت برخورد نمودن چاره نیست! اگر ما با مردم بدی کنیم، مردم را بتارانیم، خشمگینانه با مردم برخورد کنیم، سر مردم داد بکشیم و دست روی مردم بلند کنیم، مردم نمی ایستند و رها می کنند، بی تفاوت و مخالف می شوند؛ اما محبت تاکنون جواب داده است. سزای بدی، بدی نیست! ما دستور به خشم، دستور به مشت بلند کردن، دستور به داد کشیدن و دستور دست بردن به اسلحه هم داریم، ولی در مقابل دو طایفهٔ منافقین و کفار؛ اگر آنها با ما جنگ شروع کردند و اگر هم جنگ شروع نکردند که ما دستور برخورد با آنها را هم نداریم، یعنی جامعه باید پر از رحمت و نرمی پروردگار باشد.

حاکمیت ،روحانیت برای  بالا بردن جذب آن کند که خدا به نبی خود دستور داده:

حاکمیت ،روحانیت برای  بالا بردن جذب آن کند که خدا به نبی خود دستور داده:

الف) «فَاعْفُ عَنْهُمْ»، از آنها بگذرید؛

ب) «وَ اِسْتَغْفِرْ لَهُمْ»، و به جای آنها بر ایشان طلب مغفرت کنید و بگویید: خدایا! اینها را بیامرز

به امید روزی که مهربانی در چهره حاکمان و کارگزاران نظام جمهوری اسلامی موج بزند

 

رضابازیار منصورخانی

 

[۱] محمود آلوسی، ج ۲، ص ۲۸۶

[۲] فروغ ابدیت –جعفر سبحانی

[۳] همان

[۴]

[۵]  آل عمران (۳) آیه ۱۰۳٫

[۶] انّ اللّه بعث محمّدا صلی اللّه علیه و آله و سلّم نذیرا للعالمین و أمینا علی التنزیل، و أنتم معشر العرب علی شرّ دین و فی شرّ دار منیخون بین حجاره خشن، و حیات صم، تشربون الکدر، و تأکلون الحشب، و تسفکون دماءکم، و تقطعون أرحامکم؛ و الأصنام فیکم منصوبه، و الآثام بکم معصوبه.  نهج البلاغه، خ ۲۶

[۷]  مناقب ابن شهرآشوب، ج ۳، ص ۲۴۷٫

[۸] آل عمران/ ۱۵۹

Like

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.